Đau thần kinh tọa còn được gọi là đau thần kinh hông to, là bệnh lý rất thường gặp. Biểu hiện bởi cảm giác đau dọc theo đường đi của thần kinh tọa, đau tại cột sống thắt lưng lan tới mặt ngoài đùi, mặt trước ngoài cẳng chân, mắt cá ngoài và tận ở các ngón chân. Tùy theo vị trí tổn thương mà hướng lan của đau có khác nhau. Thường gặp đau thần kinh tọa một bên, ở lứa tuổi lao động 30-50 tuổi ở cả nam và nữ. Hay gặp do thoát vị đĩa đệm L4/5 và L5/S1. Ngoài ra đau thần kinh tọa có thể do các nguyên nhân khác như thoái hóa cột sống, trượt đốt sống…
I. Nguyên tắc điều trị đau thần kinh tọa do thoát vị đĩa đệm:Giai đoạn cấp nghỉ ngơi, nằm giường cứng, tránh các động tác mạnh đột ngột, mang vác nặng, đứng, ngồi quá lâu.
Giai đoạn sau kết hợp các bài tập phục hồi chức năng nhằm phục hồi chức năng vận động, tăng cường sức mạnh cho các cấu trúc giữ vững cột sống, tạo điều kiện cho đĩa đệm bị thoát vị co bớt lại.
Chỉ định can thiệp ngoại khoa khi có liệt tiến triển, có hội chứng chèn ép đuôi ngựa, hoặc điều trị nội khoa 6 tháng không tiến triển.
II. Phục hồi chức năng cho bệnh nhân đau thần kinh tọa. 1. Vật lý trị liệu.
Các dòng điện trị liệu như: điện xung, giao thoa có tác dụng kích thích thần kinh cơ, giảm đau, tăng cường tuần hoàn.
Các phương pháp nhiệt trị liệu như: parafin, hồng ngoại, từ trường, siêu âm, sóng ngắn có tác dụng tạo nhiệt nóng ở nông và sâu, tăng cường chuyển hóa, chống phù nề, chống viêm giảm đau.
Máy kéo dãn cột sống làm giảm áp lực đĩa đệm, tạo điều kiện cho đĩa đệm bị thoát vị co bớt lại.
2. Mô tả các bài tập phục hồi chức năng cho bệnh nhân đau thần kinh tọa.
Hiện nay bệnh viện đa khoa Đức Giang, đầu mối đơn vị chống đau trực thuộc khoa PHCN, từ tháng 4 đến nay đã điều trị thành công hơn 60 ca đau cột sống thắt lưng, đau thần kinh tọa do thoát vị đĩa đệm. Bệnh nhân được điều trị bằng phương pháp phong bế rễ thần kinh kết hợp với vật lý trị liệu 10-20 ngày, đạt hiệu quả điều trị cao.
